Перевод: <ml0>1. сущ. <ml1>1) <tr>фунда́мент</tr>, <tr>основа́ние</tr>, <tr>опо́рная часть</tr> || <tr>фундамента́льный</tr> <eml><w>йорт нигезе</w> фунда́мент до́ма</eml> <eml><w>таш нигез</w> ка́менный фунда́мент</eml> <eml><w>йорт салу авыр түгел, нигез салу авыр</w> (погов.) не так тру́дно избу́ сруби́ть, тру́дно фунда́мент заложи́ть</eml> <eml><w>һәйкәл нигезе</w> основа́ние па́мятника, пьедеста́л</eml> <eml><w>нигез ташы</w> фунда́ментный ка́мень</eml> <ml1>2) <tr>зава́линка</tr> <eml><w>нигезнең туфрагы утырган</w> осе́ла земля́ зава́линки</eml> <ml1>3) перен. <tr>осно́ва</tr>, <tr>исто́ки</tr>, <tr>ко́рни</tr>; <tr>родно́й</tr>, <tr>о́тчий дом</tr> <eml><w>апа нигезен ташлап китә алмады</w> сестра́ не смогла́ поки́нуть родно́й дом</eml> <eml><w>безнең нигезебез монда</w> на́ши ко́рни здесь</eml> <ml1>4) перен. <ml2>а) <tr>осно́ва</tr>, <tr>основа́ние</tr>, <tr>ядро́</tr>, <tr>исхо́дный материа́л</tr> (для создания чего-л.) <eml><w>операның нигезенә әкият салынган</w> в осно́ве о́перы - ска́зка</eml> <eml><w>бакчаның нигезе алма агачы булды</w> исхо́дным материа́лом са́да была́ я́блоня</eml> <eml><w>коллекция музейның нигезе була ала иде</w> колле́кция могла́ стать осно́вой музе́я</eml> <ml2>б) <tr>осно́ва</tr>, <tr>основа́ние</tr>, <tr>фунда́мент</tr>, <tr>ба́за</tr>, <tr>опо́ра</tr>, <tr>гла́вное</tr> (в чём-л.) <ml2>в) перен.; мн. <tr>осно́вы</tr>, <tr>нача́ла</tr>, <tr>усто́и</tr> <eml><w>гаилә нигезләре</w> усто́и семьи́</eml> <eml><w>хезмәт оештыруны фәнни нигезгә кору</w> организа́цию труда́ стро́ить на нау́чной осно́ве</eml> <ml1>5) перен.; мн. <tr>осно́вы</tr>, <tr>основа́ния</tr>, <tr>исхо́дные</tr>, <tr>основны́е положе́ния</tr> (при́нципы), <tr>нача́ла</tr> <eml><w>дарвинизм нигезләре</w> основа́ния дарвини́зма</eml> <eml><w>марксизм-ленинизм нигезләре</w> осно́вы маркси́зма-ленини́зма</eml> <ml1>6) <tr>суть</tr>, <tr>су́щность</tr>; <tr>ядро́</tr>; <tr>сте́ржень</tr>; <tr>смысл</tr>; <tr>ко́рень</tr> <eml><w>эш - тормышның нигезе</w> рабо́та - осно́ва жи́зни</eml> <eml><w>хаклык нигезе</w> ко́рень справедли́вости</eml> <ml1>7) перен. <tr>основа́ние</tr>, <tr>причи́на</tr>, <tr>по́вод</tr> <eml><w>әйтергә нигезем бар</w> у меня́ есть основа́ние сказа́ть</eml> <eml><w>борчылырга нигез бар иде</w> был по́вод беспоко́иться</eml> <ml1>8) спец. <tr>осно́ва</tr> || <tr>основно́й</tr> см. тж. <word>буйлык</word> <eml><w>нигез җепләре</w> основны́е ни́ти</eml> <ml1>9) мат. <tr>основа́ние</tr> <eml><w>өчпочмак нигезе</w> основа́ние треуго́льника</eml> <ml1>10) хим. <tr>основа́ние</tr> <eml><w>органик нигезләр</w> органи́ческие основа́ния</eml> <ml1>11) лингв. <tr>осно́ва</tr> <eml><w>сүз нигезе</w> осно́ва сло́ва</eml> <ml0>2. прил. <tr>основно́й</tr>, <tr>гла́вный</tr> <eml><w>нигез шарт</w> основно́е усло́вие</eml> <eml><w>нигез сәбәп</w> гла́вная причи́на</eml> - <word>нигез булу</word> - <word>нигез итеп алу</word> <br/>- <word>нигез кору</word> <br/>- <word>нигез булдыру</word> <br/>- <word>нигез туфрагы</word> <br/>- <word>нигез читәне</word> <br/>- <word>нигез салу</word> <br/>- <word>нигез салучы</word> <ml0>•• <eml><w>нигез кору</w> исчеза́ть бессле́дно, вымира́ть/ вы́мереть</eml> <eml><w>нигезен корыту</w> искорени́ть, уничтожа́ть/уничто́жить, стере́ть с лица́ земли́</eml> <eml><w>нигез күрше</w> бли́зкий сосе́д</eml> <eml><w>нигез ташы</w> краеуго́льный ка́мень</eml>
Похожие слова: